Kira Muratova
Hayatı ve Sinema Kariyeri
Doğumu ve Eğitimi: 5 Kasım 1934'te bugünkü Moldova sınırlarında yer alan Soroca'da doğdu. Sinema eğitimini Moskova'daki prestijli VGIK (Sinematografi Enstitüsü) okulunda tamamladı.
Odessa Yılları: Kariyerinin çok büyük bir bölümünü Ukrayna'da, Karadeniz kıyısındaki Odessa Film Stüdyosu'nda geçirdi ve sanatsal kimliğini burada kazandı.Sansür ve Yasaklar: İlk dönem filmleri olan Brief Encounters (Kısa Buluşmalar) ve The Long Farewell (Uzun Veda), Sovyet yetkilileri tarafından "burjuva gerçekçiliği" taşıdığı gerekçesiyle yasaklandı. Muratova'nın yönetmenlik yapması yıllarca engellendi, hatta bir dönem kütüphaneci ve film editörü olarak çalışmak zorunda kaldı.Geri Dönüş ve Başarı: 1980'lerin sonundaki Glasnost (Açıklık) dönemiyle birlikte filmleri üzerindeki yasaklar kalktı. 1989 yapımı şaheseri The Asthenic Syndrome (Astenik Sendromu), Berlin Film Festivali'nde Gümüş Ayı ödülünü kazanarak onun dünya çapında tanınmasını sağladı.
Sinematografik Tarzı
Muratova'nın sineması geleneksel anlatı kalıplarına meydan okur. En belirgin özellikleri şunlardır:Tekrar Ritmi: Karakterleri aynı kelimeleri veya cümleleri takıntılı bir şekilde üst üste tekrar eder.
Profesyonel Olmayan Oyuncular: Sokakta karşılaştığı sıradan insanları, kendilerine has tuhaflıklarıyla filmlerine dahil etmeyi severdi.
Kara Mizah ve Absürtlük: Dünyanın acımasızlığını, insan ilişkilerinin kopukluğunu ve bürokrasiyi sert bir mizahla ve gerçeküstü ögelerle eleştirirdi.
Öne Çıkan Başlıca Filmleri
Brief Encounters (Kısa Buluşmalar - 1967): Kendisinin de başrolde oynadığı, iki kadının aynı adama olan aşkını doğrusal olmayan bir kurguyla anlatan ilk solo filmi.
The Long Farewell (Uzun Veda - 1971): Bir anne ile yetişkinliğe adım atan oğlu arasındaki sancılı bağı estetik bir görsellikle işleyen, dönemin önde gelen sansür kurbanı yapıtı.
The Asthenic Syndrome (Astenik Sendromu - 1989): Sovyet toplumunun çöküş dönemindeki kolektif histeriyi, depresyonu ve duyarsızlaşmayı anlatan sert bir başyapıt.
Three Stories (Üç Hikaye - 1997): Cinayeti ve insan doğasının acımasızlığını üç farklı absürt öykü üzerinden ele alan kara komedi.
The Tuner (Akortçu - 2004): İki yaşlı kadını dolandırmaya çalışan bir piyano akortçusunun hikayesini anlatan, yönetmenin geç dönem popüler işlerinden biri.
Kira Muratova, hayatı boyunca bağımsız duruşundan ve sanatsal vizyonundan ödün vermeyerek 6 Haziran 2018'de, 83 yaşında Odessa'da hayata gözlerini yumdu. Arkasında sinema tarihinin en nevi şahsına münhasır filmografilerinden birini bıraktı.
-
Tüm BilgilerDolgie Provody Criterion Collection, DramTürkçe AltyazıKira Muratova’nın cüretkâr bir biçimsel özgürlükle ördüğü o noktacı (puantilist) aile portresi, Sovyet sansürcülerini öylesine şaşkına çevirip huzursuz etti ki, sonraki yıllarda yönetmenin kariyerini adeta durma noktasına getirdi. Bir tür psikolojik kopuş ve ayrılık filmi niteliğindeki Uzun Vedalaşma (The Long Farewell); duygularıyla hareket eden yalnız bir anne (ilk sinema rollerinden birinde devleşen tiyatro efsanesi Zinaida Şarko) ile uzaktaki babasının yanında yaşamak istediğini ilan ederek annesinin dünyasını altüst eden, içten içe ona karşı öfkesi büyüyen ergen oğlu (Oleg Vladimirski) arasında derinleşen uçurumu adım adım izliyor. Bu görünüşte basit olan konu; Muratova’nın alışılagelmişin dışındaki kadrajları, kurgusu ve sinemanın estetik ile ifade sınırlarını durmaksızın genişleten diyaloglarıyla hayat bulan o rüya gibi akıp giden, başıboş stili sayesinde basit olmaktan fersah fersah uzak bir yapıta dönüşüyor.- 1971
- Sovyetler Birliği
- IMDb 7,3
- 572
- 0
Tüm BilgilerAstenicheskiy Sindrom DramTürkçe AltyazıFilm; kocasının ölümünü bir türlü sindiremeyen ve İçinde her an patlamaya hazır, yıkıcı bir öfke taşıyan orta yaşlı bir doktor olan Natasha adlı bir kadının 40 dakika süren siyah-beyaz öyküsüyle başlar. Daha sonra renkli ama daha alışılmadık bir öykü başlar: Bir lise İngilizce öğretmeni olan Nikolai, etrafında ne olup bittiğinin farkına varmadan sık sık uyuyakalmaktadır...Prestroyka zamanında yapılan filmlerden Komünist Parti'nin yasakladığı tek Rus filmi olan Astenicheskiy Sindrom (The Asthenic Syndrome) - Asteni Sendromu, devlet filmin haklarını Moskova'daki bir sinema kulübüne satınca gösterim olanağı bulmuştu.- 1989
- Sovyetler Birliği
- IMDb 6,6
- 398
- 0
Tüm BilgilerKorotkie Vstrech Criterion Collection, KomediTürkçe AltyazıUkrayna’nın Odesa kentine yaşayan şehir plancısı Valentina ile özgür ruhlu jeolog kocası Maksim birbirlerini nadiren görmektedir. Köyden gelen Nadya adlı bir kadın Valentina’nın hizmetçisi olarak çalışmaya başlar. Valentina, Maksim’in iş için gittiği köyde Nadya’nın kalbini kırdığından bihaberdir.Kira Muratova’nın ilk uzun metrajlı filminde iç içe geçen iki aşk hikayesinin parçaları, şiir gibi bir görsellikle perdeye yansıyor. Bir dönem Sovyetlerde yasaklanan Korotkie Vstrechi (Brief Encounters) - Kısa Karşılaşmalar, kadınların hayattaki hayalkırıklıkları üzerinden kent ile kırsal arasında köprü kuruyor.- 1967
- Sovyetler Birliği
- IMDb 7,2
- 282
- 0
- 396
- 0
- 542
- 0
- 369
- 0
- 267
- 0